डीडी न्यूज प्रतिनिधी :
दि. २५ नोव्हेंबर २०२५
गेल्या एका वर्षात स्पॅम आणि फसवणूक वाढत चालल्याने TRAI ने मोठी स्वच्छता मोहीम राबवली असून 21 लाखांपेक्षा जास्त मोबाइल क्रमांक बंद केले आहेत. तसेच सतत फसवे संदेश किंवा कॉल करणाऱ्या सुमारे एक लाख संस्थांना ब्लॅकलिस्ट करण्यात आले आहे. वृद्ध नागरिक आणि डिजिटल साधनांचा कमी अनुभव असलेल्या लोकांवर या फसवणुकीचा मोठा परिणाम होत असल्यामुळे ही कडक कारवाई करण्यात आली.
TRAI च्या म्हणण्यानुसार, फक्त फसवे कॉल ब्लॉक करणं पुरेसं नाही. लोकांनी TRAI च्या अधिकृत DND अॅपमधून स्पॅम कॉल व संदेशांची तक्रार करणे आवश्यक आहे. मोबाईलमधून नंबर ब्लॉक केल्याने तो आपल्यापर्यंत पोहोचत नाही, पण तोच नंबर इतर हजारो लोकांना फसवत राहू शकतो. त्यामुळे अधिकृत तक्रारीमुळेच तो नंबर कायमचा बंद होऊ शकतो.
लोकांनी DND अॅपचा वापर केल्यामुळे TRAI ला वेळीच माहिती मिळत गेली आणि तपासानंतर संबंधित नंबर कायमचे बंद करण्यात आले.
युजरने फक्त फोनवर नंबर ब्लॉक केल्यास, लाभ फक्त त्या व्यक्तीलाच होतो—फसवणूक मात्र सुरूच राहते.
TRAI ने विशेष सूचना जारी केल्या आहेत, विशेषतः ज्येष्ठ नागरिक, महिला आणि डिजिटल ज्ञान कमी असणाऱ्या युजर्ससाठी.
त्यांनी सांगितले आहे की:
सर्वांनी TRAI DND अॅप डाउनलोड करून स्पॅम/फ्रॉड कॉलची तक्रार त्वरित करावी.
कोणत्याही परिस्थितीत बँक तपशील, OTP किंवा वैयक्तिक माहिती फोन, SMS किंवा चॅटवर शेअर करू नये.
संशयास्पद कॉल आल्यास लगेच फोन ठेवावा आणि तक्रार नोंदवावी.
फसवणूक झाल्यास राष्ट्रीय सायबर क्राईम हेल्पलाईन 1930 वर संपर्क साधावा किंवा सायबर पोर्टलवर तक्रार नोंदवावी.
संचार साथी पोर्टलवरील “Chakshu” फीचर वापरूनही संशयास्पद टेलिकॉम क्रियेची नोंद करता येते.
गेल्या काही वर्षांत KYC अपडेटच्या नावाखाली फसवणूक, बँक खाते बंद करण्याची धमकी, लकी ड्रॉ जिंकल्याचे सांगणे, सरकारी अधिकारी म्हणून कॉल करणे यांसारख्या नव्या पद्धती वापरून स्कॅम वाढले आहेत.
TRAI चा विश्वास आहे की प्रत्येक युजरने DND अॅपमध्ये तक्रार केल्यास या चेनला तोडता येईल. लोकांच्या सहकार्यामुळे आगामी काळात फेक कॉल आणि स्पॅम मेसेजमध्ये मोठी घट होईल, अशी TRAI ची अपेक्षा आहे. सरकार आणि दूरसंचार विभागही अशा गुन्ह्यांवर कठोर भूमिका घेत असल्याचे या कारवाईतून स्पष्ट होते.
